30 مه 2025 - تحقیقات قبلی عمدتاً بر ویژگی‌های اجتماعی-جمعیتی، بالینی و مصرف دارو متمرکز بوده‌ اند و نقش حیاتی عوامل روانی-اجتماعی را در تأثیرگذاری بر بار دارویی در میان بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 نادیده گرفته ‌اند.

محققان در این مطالعه به بررسی عوامل روانی-اجتماعی مرتبط با بار دارویی در میان بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 پرداختند.آنها در یک مطالعه مقطعی، 261 بیمار مبتلا به دیابت نوع 2 را از چهار ایستگاه سلامت جامعه در شهر کن ‌تُو ویتنام، بررسی کردند. در این مطالعه از مدل‌های رگرسیون خطی برای شناسایی عوامل جمعیتی و سلامت و همچنین عوامل روانی-اجتماعی، از جمله خودکارآمدی دارویی[1]، حمایت اجتماعی دارویی، رضایت از درمان ‌های دارویی، افسردگی و باورهای دارویی مرتبط با بار دارویی استفاده شد.

نتایج این تحقیق نشان داد که وجود دیس ‌لیپیدمی  (β = 0.15، p = 0.002) و افسردگی(β = 0.21، p < 0.001) و اعتقاد قوی ‌تر به ضرورت مصرف دارو(β = 0.41، p < 0.001) به طور قابل توجهی با افزایش بار ناشی از دارو مرتبط بودند.

برعکس، تحصیلات بالاتر(β = -0.16، p = 0.002)، تعداد بیشتر اعضای خانواده(β = -0.25، p < 0.001) و خودکارآمدی دارویی بالاتر(β = -0.21، p < 0.001) به طور قابل توجهی با کاهش بار ناشی از دارو مرتبط بودند.

محققان نتیجه‌ گیری کردند که علاوه بر عوامل پزشکی،عوامل روانی-اجتماعی با بار دارویی در بین بیماران مبتلا به دیابت نوع 2 مرتبط هستند. این مطالعه تأکید می‌ کند که در مدیریت بار دارویی بیماران دیابتی، باید به جنبه‌ های روانی-اجتماعی توجه بیشتری شود. به‌ ویژه، حمایت اجتماعی و افزایش خودکارآمدی دارویی می ‌تواند به کاهش بار دارویی کمک کند. همچنین، شناسایی و درمان افسردگی در بیماران دیابتی ممکن است تأثیر مثبتی بر میزان مصرف دارو و کیفیت زندگی آن‌ ها داشته باشد.

در نهایت، محققان پیشنهاد کردند که مداخلات آینده باید بر بهبود حمایت اجتماعی، افزایش آگاهی بیماران درباره داروهایشان و کاهش عوامل روانی منفی مانند افسردگی تمرکز داشته باشد. این اقدامات می ‌توانند به کاهش بار دارویی و بهبود کیفیت زندگی بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲کمک کنند.

منبع:

https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1155/jdr/8885209